konsorcjum współpraca zespołowa zamówienia publiczne ue jedz odpowiedzialność solidarna strategia ofertowa

Lider, konsorcjum czy podwykonawstwo: jak zbudować zespół do przetargu w UE

TenderDesk · 12 paź 2026 · 18 min czytania

Jak zbudować zespół architektoniczny lub inżynierski do przetargu w UE: być liderem z podwykonawcami, utworzyć konsorcjum czy polegać na zasobach partnera, wraz z zasadami odpowiedzialności w poszczególnych krajach.

Masz trzy sposoby na włączenie innych firm do przetargu publicznego w UE: startować samodzielnie i zlecić im podwykonawstwo, startować razem jako konsorcjum (joint venture, groupement, Bietergemeinschaft, UTE) albo polegać na ich zasobach, aby spełnić warunki udziału. Jeśli Twoja pracownia spełnia warunki samodzielnie, bądź liderem i korzystaj z podwykonawców; jeśli żadna firma nie spełnia ich sama albo zamawiający chce, by umowę podpisała każda branża, utwórz konsorcjum. Następnie znajdź w dokumentach zamówienia zasadę odpowiedzialności, ponieważ w większości krajów członkowie konsorcjum odpowiadają solidarnie za całe zamówienie.

Najważniejsze punkty

Prawo UE pozwala konsorcjom składać oferty bez przyjmowania jakiejkolwiek formy prawnej. Zamawiający może wymagać formy prawnej dopiero po udzieleniu zamówienia i tylko wtedy, gdy jest to niezbędne do jego realizacji (dyrektywa 2014/24/UE, art. 19).
Możesz polegać na obrocie, personelu lub referencjach innej firmy, aby spełnić warunki udziału. Jej kwalifikacje lub doświadczenie zawodowe możesz jednak „pożyczyć” tylko wtedy, gdy ta firma faktycznie wykona daną pracę (art. 63).
Każdy członek konsorcjum i każdy podmiot, na którego zasobach polegasz, wypełnia własny JEDZ. Podwykonawca, na którego zasobach nie polegasz, jest zwykle tylko wymieniony w Twoim JEDZ.
Odpowiedzialność solidarna jest w praktyce regułą we Włoszech, w Hiszpanii i w Niemczech, a gdzie indziej występuje często. We Francji wybierasz między groupement conjoint a groupement solidaire, a lider może i tak odpowiadać solidarnie.
Zamawiający nie może zmusić lidera do wykonania większości prac. Trybunał Sprawiedliwości uchylił włoski przepis w tej sprawie w wyroku Caruter (C-642/20, 2022).
Zamknij skład zespołu przed złożeniem oferty. Zmiana członków między etapem kwalifikacji a podpisaniem umowy jest możliwa tylko w wąskim zakresie, więc podpisana umowa o współpracy jest ważniejsza niż przyjazny e-mail.
Konsorcjum firm, z których każda mogłaby startować samodzielnie, może budzić wątpliwości na gruncie prawa konkurencji, zwłaszcza w Niemczech i Hiszpanii. Zapisz, dlaczego łączycie siły.

Trzy struktury prostymi słowami

To, jak partnerzy figurują w Twojej ofercie, mówi zamawiającemu, kto podpisuje, kto odpowiada i czyje kwalifikacje są oceniane.

1. Lider z podwykonawcami

Twoja pracownia jest jedynym wykonawcą. Ty podpisujesz umowę, wystawiasz faktury zamawiającemu i ponosisz całą odpowiedzialność wobec niego. Twoi inżynierowie, architekt krajobrazu czy kosztorysant podpisują z Tobą umowy podwykonawcze.

To najczystsza struktura, gdy samodzielnie spełniasz wszystkie warunki udziału. Zamawiający może poprosić Cię o wskazanie podwykonawców i ich udziału (art. 71 ust. 2) oraz zastrzec, że niektóre kluczowe zadania, zwykle rolę głównego projektanta, musisz wykonać osobiście (art. 63 ust. 2).

2. Konsorcjum wykonawców

Dwie lub więcej firm składa ofertę wspólnie. Każdy członek podpisuje ofertę (albo udziela liderowi pełnomocnictwa do jej podpisania) i staje się stroną umowy. Nazwy różnią się w zależności od kraju: groupement momentané d'entreprises we Francji, Bietergemeinschaft (a później ARGE) w Niemczech, raggruppamento temporaneo di professionisti (RTP) we Włoszech, unión temporal de empresas (UTE) w Hiszpanii, agrupamento de concorrentes w Portugalii, combinatie w Holandii.

Zamawiający ocenia konsorcjum jako całość, więc obroty i referencje zwykle się sumują. W zamian członkowie zazwyczaj odpowiadają za siebie nawzajem.

3. Poleganie na zasobach innej firmy

Pozostajesz jedynym wykonawcą, ale korzystasz z zasobów innej firmy, aby spełnić warunki udziału, na przykład z jej obrotu, liczby pracowników lub referencji szkolnych. Prawo UE na to pozwala „bez względu na charakter prawny łączących ich więzi” (art. 63 ust. 1). Druga firma musi zobowiązać się do oddania zasobów, zwykle podpisanym pismem.

W praktyce firma, na której referencjach polegasz, staje się Twoim podwykonawcą, ponieważ art. 63 pozwala „pożyczyć” doświadczenie tylko wtedy, gdy ta firma wykonuje odpowiednie usługi.

Porównanie trzech struktur

	Lider + podwykonawcy	Konsorcjum	Poleganie na zasobach
Kto podpisuje umowę	Tylko lider	Wszyscy członkowie (lub lider na podstawie pełnomocnictwa)	Tylko lider
Odpowiedzialność wobec zamawiającego	Całą ponosi lider	Zwykle solidarna, wszyscy członkowie	Lider; dodatkowo druga firma w zakresie zdolności finansowej, jeśli zamawiający tego wymaga
Czyje kwalifikacje się liczą	Tylko lidera, chyba że polegasz też na podwykonawcy	Łącznie wszystkich członków	Lidera oraz podmiotu udostępniającego zasoby
JEDZ	Lider; podwykonawcy w nim wymienieni	Jeden na każdego członka	Lider plus jeden dla każdego podmiotu udostępniającego zasoby
Przepływ wynagrodzenia	Zamawiający płaci liderowi; lider płaci podwykonawcom	Zależy od kraju i umowy; często każdy członek fakturuje swoją część	Zamawiający płaci liderowi

Co naprawdę mówi prawo UE

Zasady pochodzą z dyrektywy 2014/24/UE, transponowanej do każdego krajowego kodeksu. Stosuje się je w pełni powyżej progów unijnych. Od 1 stycznia 2026 r. wynoszą one 140 000 € dla usług i konkursów organizowanych przez administrację rządową centralną, 216 000 € dla pozostałych zamawiających publicznych i 5 404 000 € dla robót budowlanych (rozporządzenie delegowane (UE) 2025/2152). Poniżej progów przepisy krajowe zwykle podążają tą samą logiką.

Konsorcja (art. 19)

Konsorcja, w tym tymczasowe stowarzyszenia, mogą składać oferty. Zamawiający nie może wymagać określonej formy prawnej do złożenia oferty ani wniosku o dopuszczenie do udziału.
Wszelkie szczególne zasady dotyczące tego, jak konsorcja spełniają warunki udziału lub realizują zamówienie, muszą być obiektywnie uzasadnione i proporcjonalne.
Po udzieleniu zamówienia można wymagać formy prawnej tylko wtedy, gdy jest to niezbędne do należytego wykonania zamówienia.

Poleganie na zasobach innych podmiotów (art. 63)

Art. 63 to przepis, który partnerzy najczęściej źle rozumieją:

Możesz polegać na innych firmach w zakresie sytuacji ekonomicznej i finansowej oraz zdolności technicznej i zawodowej.
W zakresie wykształcenia i kwalifikacji zawodowych lub odpowiedniego doświadczenia zawodowego możesz polegać na innej firmie tylko wtedy, gdy wykona ona roboty lub usługi, do których te zdolności są wymagane.
Musisz udowodnić, że będziesz dysponować zasobami, zwykle za pomocą podpisanego zobowiązania.
Zamawiający sprawdza drugą firmę pod kątem warunków udziału i podstaw wykluczenia i musi zażądać jej zastąpienia, jeśli nie spełnia ona warunku lub zachodzi wobec niej obligatoryjna podstawa wykluczenia.
W zakresie sytuacji finansowej zamawiający może wymagać, by Ty i druga firma ponosili solidarną odpowiedzialność za wykonanie zamówienia.
Konsorcja mogą polegać na członkach lub firmach zewnętrznych na tych samych zasadach.

JEDZ (art. 59)

Jednolity Europejski Dokument Zamówienia to oświadczenie własne, które składasz zamiast zaświadczeń. Jeśli polegasz na innych firmach, Twój JEDZ musi zawierać te same informacje o każdej z nich (art. 59 ust. 1). Przed udzieleniem zamówienia zamawiający musi wezwać zwycięskiego wykonawcę do złożenia aktualnych dokumentów potwierdzających, a w razie potrzeby może zażądać ich wcześniej (art. 59 ust. 4).

Podwykonawstwo (art. 71)

Podwykonawstwo nie zmienia odpowiedzialności głównego wykonawcy. Prawo krajowe może dopuszczać bezpośrednią zapłatę na rzecz podwykonawców, a podwykonawcę, wobec którego zachodzi obligatoryjna podstawa wykluczenia, trzeba zastąpić.

Co dodał Trybunał Sprawiedliwości

Caruter (C-642/20, 28 kwietnia 2022 r.). Włochy wymagały, by lider konsorcjum spełniał warunki i wykonywał zamówienie „w przeważającej części”. Trybunał orzekł, że art. 63 stoi temu na przeszkodzie. Zamawiający mogą wymagać, by niektóre kluczowe zadania wykonał jeden członek (kryterium jakościowe), ale nie przeważającej części zamówienia (kryterium ilościowe) (streszczenie).
MT Højgaard i Züblin (C-396/14, 24 maja 2016 r.) oraz Luxone (C-403/23 i C-404/23, 26 września 2024 r.). Konsorcjum, które traci członka, może kontynuować udział, jeśli pozostali członkowie nadal spełniają wymagania, a zmiana nie pogarsza pozycji konkurencyjnej innych wykonawców. W sprawie Luxone Trybunał uznał, że wykluczenie konsorcjum z powodu wystąpienia członków w trakcie kolejnych przedłużeń terminu związania ofertą było nieproporcjonalne. Francuska dyrekcja prawna w ten sam sposób interpretuje własną zasadę „zamrożonego składu” (Lettre de la DAJ, 7 października 2024).

JEDZ: kto co składa

Zasada ogólna, z zastrzeżeniem instrukcji zawartych w danym przetargu:

Rola w Twojej ofercie	Własny JEDZ?	Co obejmuje
Członek konsorcjum (w tym lider)	Tak	Pełny JEDZ: dane, podstawy wykluczenia, warunki udziału, do których spełnienia się przyczynia
Podmiot, na którego zasobach polegasz	Tak	Dane, podstawy wykluczenia i warunki udziału, w których korzystasz z jego zasobów
Podwykonawca, na którego zasobach nie polegasz	Zwykle nie	Wymieniony w JEDZ lidera (w części dotyczącej podwykonawstwa). Niektórzy zamawiający żądają również jego oświadczeń o braku podstaw wykluczenia
Konsorcjum jako całość	Brak odrębnego JEDZ	JEDZ lidera wskazuje, że jest on częścią konsorcjum, i wymienia pozostałych członków

Wersje krajowe mają różne nazwy. Francja stosuje DUME lub DC1 (z listą członków i mandataire), DC2 dla każdego członka i DC4 dla każdego podwykonawcy; Niemcy EEE lub Eigenerklärungen; Włochy DGUE; Hiszpania DEUC; Holandia UEA. Wielka Brytania zrezygnowała z JEDZ i korzysta z Central Digital Platform na podstawie Procurement Act 2023. Zobacz JEDZ, oświadczenia i pakiet administracyjny.

Odpowiedzialność solidarna w poszczególnych krajach

„Odpowiedzialność solidarna” oznacza, że zamawiający może dochodzić pełnej kwoty szkody od dowolnego członka, niezależnie od wewnętrznego podziału. Jeśli błąd projektowy Twojego inżyniera kosztuje 400 000 €, zamawiający może zażądać całej kwoty od Ciebie. Potem dochodzisz zwrotu od partnera na podstawie umowy o współpracy. Zawsze decydują dokumenty zamówienia, więc najpierw przeczytaj postanowienie o odpowiedzialności.

Kraj	Nazwa konsorcjum	Typowa zasada odpowiedzialności	Forma prawna i zmiany
Francja	Groupement momentané d'entreprises (GME)	Wybór: conjoint (każdy członek zobowiązuje się do własnej części) lub solidaire (każdy członek jest zobowiązany finansowo za całe zamówienie) (R2142-20). W konsorcjum conjoint mandataire odpowiada solidarnie za każdego członka, jeśli tak stanowi umowa (R2142-24).	Do złożenia oferty nie jest wymagana forma prawna; tylko po udzieleniu zamówienia, jeśli jest to konieczne (R2142-22). Zamawiający może zakazać firmie startowania jednocześnie samodzielnie i w konsorcjum albo w kilku konsorcjach (R2142-21). Skład jest zamrożony od złożenia wniosku do podpisania umowy, z wyjątkiem restrukturyzacji lub sytuacji, w której członek nie może wykonać zamówienia z przyczyn od niego niezależnych (R2142-26, zmieniony w grudniu 2024 r.)
Niemcy	Bietergemeinschaft, następnie ARGE	ARGE jest zwykle spółką cywilną (GbR), więc każdy wspólnik odpowiada osobiście za całość usługi (Bayerische Architektenkammer, 12/2023). Zamawiający zwykle wymagają oświadczenia o odpowiedzialności solidarnej i wskazania przedstawiciela	Konsorcja traktuje się jak pojedynczych wykonawców (§ 43 VgV). Poleganie na zasobach reguluje § 47 VgV; „pożyczone” referencje wymagają, by udostępniający był podwykonawcą. Skład musi pozostać identyczny. Obowiązuje kontrola z punktu widzenia prawa konkurencji (patrz niżej)
Włochy	Raggruppamento temporaneo di professionisti (RTP)	Oferta rodzi solidarną odpowiedzialność wobec zamawiającego, podwykonawców i dostawców (D.Lgs. 36/2023, art. 68(9))	Członkowie udzielają liderowi jednego wspólnego pełnomocnictwa w formie aktu prywatnego z podpisami poświadczonymi. Konsorcja projektowe muszą obejmować co najmniej jednego młodego projektanta, z uprawnieniami krócej niż pięć lat (Allegato II.12, art. 39). Członek może wystąpić, jeśli pozostali nadal spełniają warunki (art. 68(17))
Hiszpania	Unión temporal de empresas (UTE)	Członkowie są zobowiązani solidarnie i wyznaczają jednego przedstawiciela (LCSP art. 69)	Formalizowana aktem notarialnym dopiero po udzieleniu zamówienia. Jeśli zamawiający podejrzewa zmowę, musi wezwać członków do uzasadnienia wspólnej oferty i może przekazać sprawę organowi ochrony konkurencji (art. 69.2)
Portugalia	Agrupamento de concorrentes	Członkowie odpowiadają solidarnie wobec zamawiającego za utrzymanie oferty; odpowiedzialność za wykonanie zależy następnie od przyjętej formy i umowy	Do złożenia oferty nie jest potrzebne formalne zrzeszenie. Członkowie muszą się zrzeszyć (jako jeden podmiot lub konsorcjum zewnętrzne) przed podpisaniem umowy, inaczej udzielenie zamówienia wygasa; członkowie nie mogą jednocześnie startować samodzielnie ani w innym konsorcjum (CCP art. 54; zob. np. regulamin przetargu Ordem dos Arquitectos z 2023 r.)
Holandia	Combinatie	Dokumenty zamówienia zwykle wymagają, by każdy członek odpowiadał solidarnie (hoofdelijk aansprakelijk) i by wskazano lidera (penvoerder)	Zwykle standardowy formularz „oświadczenia o konsorcjum” w dokumentach przetargu; jeden UEA na każdego członka
Belgia	Groupement / combinatie bez osobowości prawnej	Odpowiedzialność solidarna jest zwykle zapisana w specyfikacji	Sprawdź w konkretnej specyfikacji (cahier spécial des charges / bestek) zasady dotyczące przedstawiciela i płatności
Wielka Brytania	Konsorcjum	Nieuregulowana ustawowo; określa ją umowa. Instytucje często wymagają odpowiedzialności solidarnej lub gwarancji spółki dominującej	Zgodnie z Procurement Act 2023 firmy, na których zasobach polegasz, są „associated persons” i podlegają sprawdzeniu pod kątem wykluczenia. Ustalenia dotyczące podwykonawstwa lub gwarancji muszą być prawnie wiążące (wytyczne Cabinet Office)
Szwajcaria	Bietergemeinschaft / communauté de soumissionnaires	Przetarg zwykle wymaga odpowiedzialności solidarnej	Konsorcja i podwykonawcy są zwykle dopuszczeni, chyba że przetarg ich wyklucza lub ogranicza; udział w więcej niż jednym zespole wymaga zazwyczaj wyraźnej zgody
Luksemburg	Groupement	Odpowiedzialność solidarna jest częsta w specyfikacjach	Zgodnie z dyrektywą: do złożenia oferty nie jest wymagana forma prawna

Kiedy która struktura się sprawdza

Bądź liderem z podwykonawcami, gdy

Samodzielnie spełniasz wszystkie warunki udziału: obrót, ubezpieczenie, referencje, wpis do rejestru.
Zamawiający ocenia dorobek głównego projektanta, a nie wielobranżowego zespołu.
Twoi partnerzy wykonują wyraźne, wyodrębnione zakresy (konstrukcja, instalacje, krajobraz, kosztorysowanie), którymi możesz zarządzać i za które możesz płacić.
Chcesz mieć kontrolę nad wynagrodzeniem, klientem i projektem.

Ryzyko spoczywa na Tobie. Wyceń je i dbaj, by umowy podwykonawcze odzwierciedlały postanowienia umowy głównej.

Utwórz konsorcjum, gdy

Żadna firma nie spełnia warunków udziału samodzielnie, na przykład Twój obrót jest zbyt niski, ale obrót inżyniera jest wysoki.
Zamawiający chce, by każda branża zawarła umowę bezpośrednio, albo punktuje łączne referencje zespołu.
Partnerzy chcą mieć własną pozycję w umowie i własne fakturowanie.
Startujesz za granicą, a lokalna pracownia wnosi wpis do rejestru, język i obecność na miejscu.

Ceną jest wspólna odpowiedzialność. Nie wchodź w konsorcjum z odpowiedzialnością solidarną z firmą, której nie sprawdziłeś. Zobacz jak wybrać partnera inżynierskiego do przetargu.

Polegaj na zasobach, gdy

Brakuje Ci jednego mierzalnego warunku, takiego jak obrót lub średnia liczba pracowników, a druga firma chętnie Cię wesprze bez przystępowania do oferty.
Obrót lub referencje ma powiązana spółka (spółka dominująca, siostrzana pracownia).

Pamiętaj o ograniczeniu: „pożyczone” referencje liczą się tylko wtedy, gdy udostępniający wykonuje tę pracę. Referencje szkolne inżyniera nie dowiodą Twojego doświadczenia jako głównego architekta szkoły.

Dołącz do cudzego zespołu, gdy

Jeśli oferta wymaga 10 mln € obrotu, a Ty masz 1 mln €, dołącz do większego zespołu jako członek konsorcjum lub podwykonawca. W ten sposób małe pracownie budują referencje, by następnym razem być liderem. Przewodnik go/no-go omawia, kiedy startować jako partner, a nie lider.

Przykład

12-osobowa pracownia architektoniczna chce wystartować w przetargu na projekt nowej szkoły średniej. Ogłoszenie dotyczy zamówienia na usługi projektowe o wartości 1,4 mln € udzielanego przez władze regionalne, czyli znacznie powyżej progu 216 000 €. Warunki udziału wymagają:

średniego rocznego obrotu w wysokości co najmniej 1,5 mln € w ciągu ostatnich trzech lat, co mieści się w dyrektywowym limicie dwukrotności wartości zamówienia (art. 58 ust. 3);
dwóch referencji z projektowania szkół z ostatnich pięciu lat;
ubezpieczenia OC zawodowego na 2 mln € na każde zdarzenie.

Pracownia ma średni obrót 1,1 mln €, jedną referencję szkolną i sumę ubezpieczenia 1 mln €. Jej stały partner inżynierski ma obrót 3 mln € i cztery referencje szkolne z projektowania konstrukcji i instalacji.

Opcja A: lider, poleganie na zasobach inżyniera, podwykonawstwo. Pracownia polega na obrocie inżyniera. To w porządku, ale zamawiający może wymagać solidarnej odpowiedzialności w zakresie sytuacji finansowej, więc inżynier ponosi ryzyko, nie będąc stroną umowy. Pracownia może wykorzystać referencje szkolne inżyniera tylko w zakresie prac inżynierskich, które inżynier wykona. Jeśli warunek wymaga architektonicznych referencji szkolnych, luka pozostaje. Ubezpieczenie nadal jest niewystarczające.

Opcja B: konsorcjum. Łączny obrót wynosi 4,1 mln €, a referencje się sumują, o ile ogłoszenie nie wymaga dwóch referencji od samego członka architektonicznego. Każdy członek składa własny JEDZ. Podział wynagrodzenia, na przykład 60/40, oznacza 840 000 € dla architekta i 560 000 € dla inżyniera. Haczyk: przy odpowiedzialności solidarnej pracownia odpowiada wobec zamawiającego za całe zamówienie o wartości 1,4 mln €, łącznie z błędami inżynierskimi. Umowa o współpracy musi zapewnić każdej firmie zwolnienie z odpowiedzialności za zakres partnera, a obie powinny sprawdzić, czy ich ubezpieczyciele akceptują konsorcjum z odpowiedzialnością solidarną. Bawarska izba architektów proponuje polisę dla konkretnego projektu, aby uniknąć sporów między ubezpieczycielami.

Opcja C: inny partner. Jeśli ogłoszenie wymaga dwóch architektonicznych referencji szkolnych, rozwiązaniem jest druga pracownia architektoniczna z doświadczeniem w szkołach albo rezygnacja z roli lidera w tym przetargu.

Pracownia wybiera opcję B, gdy ogłoszenie potwierdza, że liczy się łączny potencjał, a ubezpieczyciel inżyniera akceptuje postanowienie o odpowiedzialności.

Umowa o współpracy

Podpisz ją przed złożeniem oferty: dwie podpisane strony są lepsze niż trzydzieści niepodpisanych. Pełna lista postanowień, wraz z przykładowym podziałem wynagrodzenia, znajduje się w artykule jak wybrać partnera inżynierskiego. Trzy kwestie zależą od wybranej struktury:

Uprawnienia lidera. W konsorcjum zapisz, co lider może podpisywać, składać i negocjować w imieniu pozostałych, w formie wymaganej w danym kraju (pełnomocnictwo z poświadczonymi podpisami we Włoszech, habilitation w DC1 we Francji).
Wyłączność a zasady zamawiającego. Francja pozwala zamawiającym zakazać firmie startowania samodzielnie i w konsorcjum albo w kilku konsorcjach (R2142-21). Włochy wykluczają firmy występujące w więcej niż jednym konsorcjum, chyba że wykażą, że nie miało to wpływu na przetarg (art. 68(14)).
Ścieżka płatności. Określ, kto wystawia faktury i czy potrzebne jest wspólne konto. Bawarska izba zwraca uwagę, że niemiecka ARGE zwykle potrzebuje własnego numeru podatkowego i konta bankowego.

Po udzieleniu zamówienia umowa przekształca się w pełną umowę konsorcjum lub ARGE albo w podmiot prawny, którego wymaga zamawiający.

Prawo konkurencji: kiedy współpraca jest problemem

Współpraca architekta z inżynierami rzadko budzi wątpliwości. Dwóch konkurentów, z których każdy mógłby startować samodzielnie, może je budzić, ponieważ uzgodnienie, że nie złożą odrębnych ofert, ogranicza konkurencję.

Najsurowsze są Niemcy. Zgodnie z § 1 GWB konsorcjum jest co do zasady dopuszczalne, jeśli członek nie mógłby startować samodzielnie, jego moce są związane innymi zamówieniami lub tylko wspólna oferta ma sens ekonomiczny. Same oszczędności kosztów czy większa szansa na wygraną nie wystarczą. Konsorcjum musi na żądanie wyjaśnić swoje powody, często w ciągu mniej więcej tygodnia (Wolters Kluwer, 2022). Hiszpański kodeks zamówień zobowiązuje zamawiającego do wezwania UTE do uzasadnienia i do przekazania niewyjaśnionych podejrzeń organowi ochrony konkurencji.

Zasada praktyczna: przed złożeniem oferty napisz krótką notatkę wyjaśniającą, dlaczego każdy członek nie mógł lub nie chciał startować w tym przetargu samodzielnie. Zachowaj ją w dokumentacji.

Co dzieje się po udzieleniu zamówienia

Dokumenty potwierdzające. Dowody wszystkiego, co oświadczono w JEDZ (podatki, składki, ubezpieczenie, wpis do rejestru, obrót), dla każdego członka i każdego podmiotu udostępniającego zasoby.
Forma prawna. Hiszpania: UTE formalizuje się aktem notarialnym. Portugalia: członkowie zrzeszają się przed podpisaniem umowy. Włochy: pełnomocnictwa udziela się aktem z poświadczonymi podpisami. W innych krajach tylko wtedy, gdy wymaga tego przetarg.
Dane podwykonawców. W przypadku robót budowlanych i usług świadczonych w obiektach zamawiającego nazwy podwykonawców trzeba podać przed rozpoczęciem realizacji (art. 71 ust. 5).
Płatności. W zależności od kraju i umowy zamawiający płaci liderowi, bezpośrednio każdemu członkowi albo bezpośrednio zaakceptowanym podwykonawcom. Francja ma od dawna system bezpośrednich płatności dla zaakceptowanych podwykonawców.
Zmiany. Zastąpienie członka w trakcie realizacji umowy jest zmianą umowy i wymaga zgody zamawiającego. W trakcie postępowania jest to możliwe tylko w opisanych wyżej wąskich przypadkach.
Referencje. Każdy członek może powoływać się na projekt w kolejnych ofertach, podając własną rolę i udział.

Najczęstsze błędy

Nazywanie wszystkich „partnerami”. Wskaż w formularzach i na stronie zespołu, kto jest członkiem konsorcjum, kto podwykonawcą, a na czyich zasobach polegasz.
„Pożyczanie” doświadczenia od firmy, która nie wykona pracy. Zgodnie z art. 63 referencje i kwalifikacje liczą się tylko wtedy, gdy udostępniający wykonuje odpowiednie usługi.
Brakujące JEDZ. Podmiot udostępniający zasoby bez własnego JEDZ to częsty błąd formalny w ofertach zespołowych.
Zmiana zespołu między kwalifikacją a ofertą. W przetargu ograniczonym ofertę składa ten zespół, który trafił na krótką listę, chyba że mają zastosowanie wąskie zasady dotyczące zmian.
Podpisywanie odpowiedzialności solidarnej bez czytania. Najpierw sprawdź ubezpieczyciela i limit odpowiedzialności.
Zapominanie o przepisach krajowych. Na przykład o młodym projektancie we włoskim RTP albo o habilitation mandataire w DC1 we Francji.

Szukanie partnerów i przetargów

Otwarte ogłoszenia możesz filtrować według kraju i typu budynku w wyszukiwarce przetargów, a katalog firm TenderDesk zawiera zweryfikowane pracownie według branży i kraju, jeśli potrzebujesz partnera, z którym wcześniej nie współpracowałeś.

Lista kontrolna

Wypisane wszystkie warunki udziału i oznaczone, która firma spełnia każdy z nich
Wybrana struktura: lider + podwykonawcy, konsorcjum lub poleganie na zasobach
Sprawdzone, czy „pożyczone” referencje i kwalifikacje pochodzą od firm, które wykonają tę pracę
Sprawdzone w przetargu: ograniczenia dla konsorcjów, kluczowe zadania zastrzeżone dla wykonawcy, zakaz składania wielu ofert, wymagana forma prawna po udzieleniu zamówienia
Przeczytane postanowienie o odpowiedzialności (solidarna, conjoint, solidaire) i sprawdzone ubezpieczenie każdego członka
Przeprowadzona kontrola z punktu widzenia prawa konkurencji, jeśli każdy partner mógł startować samodzielnie; zapisane powody
Podpisana umowa o współpracy: uprawnienia lidera, wyłączność, zakres, podział wynagrodzenia, koszty oferty, zwolnienia z odpowiedzialności, ubezpieczenie, prawa autorskie, wyjście ze współpracy
Jeden JEDZ (lub formularz krajowy) dla każdego członka konsorcjum i każdego podmiotu udostępniającego zasoby; podwykonawcy wymienieni
Podpisane zobowiązania podmiotów udostępniających zasoby
Pełnomocnictwo lub umocowanie lidera do podpisu, w formie wymaganej w danym kraju
Wykonane wymogi krajowe (np. DC1/DC2/DC4 we Francji, młody projektant we Włoszech)
Strona zespołu i schemat organizacyjny jasno pokazują rolę i status każdej firmy
Dokumenty potwierdzające dla każdego członka gotowe na wezwanie po wyborze oferty

Najczęściej zadawane pytania

Czy zamawiający może wymagać, by nasze konsorcjum utworzyło spółkę przed złożeniem oferty?

Nie. Zgodnie z art. 19 dyrektywy 2014/24/UE zamawiający nie może wymagać od konsorcjum przyjęcia określonej formy prawnej w celu złożenia oferty lub wniosku o dopuszczenie do udziału. Może wymagać formy prawnej po udzieleniu zamówienia, ale tylko wtedy, gdy jest to niezbędne do należytego wykonania zamówienia.

Czy architekt musi być liderem lub wykonywać większość prac?

Nie. Liderem może być każdy członek, a Trybunał Sprawiedliwości orzekł w sprawie Caruter (C-642/20, 2022), że przepis krajowy zmuszający lidera do wykonania większości zamówienia narusza art. 63. Zamawiający może jedynie wymagać, by niektóre kluczowe zadania wykonał wykonawca lub jeden wskazany członek konsorcjum.

Czy możemy wykorzystać referencje naszego inżyniera, aby spełnić warunek doświadczenia?

Tylko jeśli inżynier faktycznie wykona usługi, których dotyczą te referencje. Art. 63 pozwala polegać na doświadczeniu zawodowym i kwalifikacjach innej firmy wyłącznie pod tym warunkiem. Referencje inżynierskie potwierdzą więc inżynierską część warunku, a nie Twoje doświadczenie jako głównego architekta.

Czy każdy członek konsorcjum odpowiada za całe zamówienie?

Zazwyczaj tak. Włochy i Hiszpania z mocy prawa nakładają na członków konsorcjum odpowiedzialność solidarną, wspólnicy niemieckiej ARGE odpowiadają osobiście za całość usługi, a zamawiający w innych krajach zwykle wpisują odpowiedzialność solidarną do umowy. Francja pozwala wybrać groupement conjoint, w którym każdy członek zobowiązuje się do własnej części, choć lider może i tak odpowiadać solidarnie.

Czy każdy członek potrzebuje własnego JEDZ?

Tak. Każdy członek konsorcjum składa własny JEDZ, podobnie jak każdy podmiot, na którego zasobach polegasz. Podwykonawcy, na których zasobach nie polegasz, są zwykle tylko wymieniani w JEDZ lidera, choć niektórzy zamawiający żądają także ich oświadczeń o braku podstaw wykluczenia.

Czy możemy zmienić członka zespołu po zakwalifikowaniu się na krótką listę?

Tylko w wąskim zakresie. Orzecznictwo UE pozwala konsorcjum kontynuować udział bez danego członka, jeśli pozostałe firmy nadal spełniają warunki, a inni wykonawcy nie są stawiani w gorszej sytuacji. Francja dopuszcza zmiany w przypadku restrukturyzacji lub gdy członek nie może wykonać zamówienia z przyczyn od niego niezależnych, za zgodą zamawiającego.

Czy dwie pracownie architektoniczne mogą legalnie złożyć wspólną ofertę?

Zazwyczaj tak, ale jeśli każda mogła startować samodzielnie, konsorcjum może budzić wątpliwości na gruncie prawa konkurencji. W Niemczech konsorcjum musi być w stanie wykazać, że członek nie mógł startować sam, jego moce były związane gdzie indziej albo że tylko wspólna oferta miała sens ekonomiczny. Zapisz swoje powody przed złożeniem oferty.