Hoe u het honorarium prijst bij een openbare architectuuraanbesteding

TenderDesk · 12 okt 2026 · 21 min leestijd

Bouw het honorarium op uit uren per fase en toets het aan de prijsformule van de opdrachtgever, nationale referenties (HOAI, Italiaanse parametri, MIQCP) en de regels voor abnormaal lage inschrijvingen.

Bouw het honorarium voor een openbare aanbesteding van onderop op: uren per fase, vermenigvuldigd met uw werkelijke kostprijs per uur, plus marge en risico. Toets dat bedrag daarna op drie manieren: aan de prijsformule van de opdrachtgever, aan de nationale referentie (de HOAI in Duitsland, de parametri van het DM 17/06/2016 in Italië, eerdere gunningen elders) en aan de regels voor abnormaal lage inschrijvingen. Bindende minimumtarieven bestaan in Duitsland niet meer sinds de uitspraak van het Europese Hof in 2019, maar tariefschalen bepalen nog steeds wat opdrachtgevers verwachten. En Italië legt nu 65% van het honorarium vast bij ontwerpaanbestedingen van € 140.000 of meer.

Belangrijkste punten

  • Het honorarium geeft zelden de doorslag. Bij ontwerpaanbestedingen weegt prijs meestal minder dan kwaliteit. Italië begrenst de prijsscore op 30%, en Spanje eist dat kwaliteit minstens 51% weegt. Een korting van 10% levert vaak minder punten op dan een beter plan van aanpak.
  • Lees de prijsformule voordat u prijst. Proportionele, lineaire en op het gemiddelde gebaseerde formules belonen korting heel verschillend. Bereken uw score bij twee of drie honorariumniveaus voordat u beslist.
  • Duitsland: sinds 1 januari 2021 is de HOAI een referentie, geen minimum. Honoraria worden vrij overeengekomen in tekstvorm, en het Basishonorarsatz geldt alleen als er niets geldigs is afgesproken.
  • Italië: opdrachtgevers moeten de aanbestedingswaarde bepalen met de parameters van het DM 17/06/2016 (Allegato I.13 van de Code van 2023). Bij aanbestedingen van € 140.000 of meer is 65% van dat bedrag een vaste prijs en kan maar 35% worden verlaagd.
  • Frankrijk, Spanje, Portugal, het Verenigd Koninkrijk, België en Nederland hebben geen bindende tariefschaal. Uw maatstaf is uw eigen kostenbasis en de waarde van eerdere gunningen.
  • Abnormaal lage inschrijvingen worden bevraagd. De opdrachtgever moet u vragen de prijs te verantwoorden voordat hij die afwijst, dus bouw een honorarium dat u regel voor regel kunt uitleggen.
  • Regel btw, indexering en honoraria van partners vóór u indient. Ontwerpwerk voor een gebouw wordt belast waar de grond ligt, meerjarige opdrachten hebben een indexeringsclausule nodig, en offertes van partners moeten vastliggen voordat uw prijs vastligt.

Hoe het honorarium wordt beoordeeld

Onder Richtlijn 2014/24/EU gunnen aanbestedende diensten op basis van de "economisch meest voordelige inschrijving". Voor ontwerpdiensten betekent dat bijna altijd de beste prijs-kwaliteitverhouding (artikel 67). Hoe zwaar het honorarium telt en hoe het in punten wordt omgezet, bepaalt hoe u moet prijzen.

Hoe zwaar het honorarium telt

De weging verschilt per land en per opdrachtgever. Sommige nationale regels stellen grenzen:

Land Regel voor de weging van de prijs Bron van de regel
Italië Prijsscore begrensd op 30% bij ontwerpaanbestedingen ≥ € 140.000 Art. 41(15-bis), d.lgs. 36/2023
Spanje Kwaliteitscriteria moeten minstens 51% wegen bij intellectuele diensten, waaronder architectuur en engineering Art. 145.4 en DA 41 LCSP
Duitsland Planningsdiensten worden gegund "in een prestatiewedstrijd" (§ 76 VgV). Prijs is meestal een criterium, maar een ondergeschikt criterium, en een vast honorarium met alleen concurrentie op kwaliteit is toegestaan (§ 58(2) VgV) VgV
VK Geen vaste verdeling. Richtlijnen van de overheid waarschuwen opdrachtgevers voor relatieve prijsscores Richtlijnen bij de Procurement Act 2023
FR, NL, BE, PT Geen wettelijke verdeling. Lees het règlement de consultation, de gunningscriteria of het programa do procedimento Aanbestedingsstukken

De praktische regel: weegt de prijs 30% of minder, dan beslissen ontwerp- en teamkwaliteit over de uitslag. Steek uw inspanning daarin. Voor een volledige uitleg over het lezen van gunningscriteria, zie hoe u een winnende inschrijving schrijft.

Prijsformules en wat ze met uw inschrijving doen

Hetzelfde honorarium scoort anders onder verschillende formules. De drie die u het vaakst tegenkomt:

  1. Proportioneel ten opzichte van de laagste inschrijving: score = max. punten × (laagste honorarium ÷ uw honorarium). Korting helpt, maar met afnemende meeropbrengst. U kunt de laagste inschrijving niet vooraf kennen, dus elke korting is een gok.
  2. Lineair tussen budget en nul (of een bodem): de punten dalen in een rechte lijn vanaf een referentieprijs. Elke euro telt even zwaar, dus korting loont meer dan bij de proportionele formule.
  3. Ten opzichte van het gemiddelde of de som van de inschrijvingen: uw score hangt af van de prijs van alle anderen. Eén heel lage uitschieter kan ieders score samendrukken.

Formules kunnen vreemde uitkomsten geven. De laagste totaalprijs krijgt niet altijd de hoogste prijsscore, vooral niet als prijzen per perceel of per post worden gescoord. De Britse overheidsrichtlijnen bij de Procurement Act 2023 vragen opdrachtgevers uitdrukkelijk voorzichtig te zijn met scoren ten opzichte van de laagste inschrijving, vanwege het effect op de prijs-kwaliteitverhouding.

Rekenvoorbeeld (proportionele formule, kwaliteit 70 / prijs 30). Uw teamhonorarium is € 514.000 en u verwacht dat de laagste inschrijving rond € 440.000 ligt.

  • Bij € 514.000: 30 × 440 ÷ 514 = 25,7 punten
  • Bij € 470.000: 30 × 440 ÷ 470 = 28,1 punten

€ 44.000 korting (8,6%) levert 2,4 punten op. Dat is 3,4% van de 70 kwaliteitspunten. Kan een scherpere notitie over het plan van aanpak of een beter passende referentie uw kwaliteitsscore evenveel verhogen, dan is dat de goedkopere zet. Kan de korting alleen uit de uren voor de uitvoeringsfase komen, geef haar dan niet.

Aanbestedingen met een vaste prijs: alleen concurreren op kwaliteit

Artikel 67, lid 2, van de richtlijn staat de opdrachtgever toe de prijs vast te leggen en bureaus alleen op kwaliteit te laten concurreren. Duitsland staat dat toe onder § 58(2) VgV. Italië heeft het deels verplicht gemaakt. Volgens art. 41(15-bis) van de Code van 2023, zoals gewijzigd bij d.lgs. 209/2024, "neemt" 65% van de aanbestedingswaarde voor ontwerpdiensten van € 140.000 of meer "de vorm aan van een vaste prijs", en mag alleen de resterende 35% worden verlaagd. De standaard aanbestedingsdocumenten van ANAC voor architecten- en ingenieursdiensten (Bando tipo n. 2/2026, bindend vanaf 30 mei 2026) bevestigen dat opdrachtgevers het voor korting vatbare deel niet lager dan 35% mogen vaststellen.

Italiaans voorbeeld: aanbestedingswaarde € 300.000. € 195.000 ligt vast en op € 105.000 kan korting worden gegeven. Een korting van 20% op dat deel is € 21.000, dus u schrijft in voor € 279.000, 7% onder het totaal. De grootst mogelijke korting is 35% van het totaal. Een heel diepe korting op het verlaagbare deel wordt niet automatisch uitgesloten, maar reken op een controle op abnormaal lage prijzen. Zie het als een waarschuwingssignaal, niet als een strategie.

Abnormaal lage inschrijvingen

Elk stelsel dat hier wordt behandeld, laat de opdrachtgever een honorarium bevragen dat te laag lijkt. Geen enkel stelsel staat automatische afwijzing toe zonder u eerst om uitleg te vragen (Richtlijn 2014/24/EU, artikel 69).

Land Regel
Europese basis Art. 69 Richtlijn 2014/24/EU
Duitsland § 60 VgV (ungewöhnlich niedrige Angebote)
Frankrijk Art. L2152-5 en R2152-3 Code de la commande publique
Italië Art. 110 d.lgs. 36/2023
Spanje Art. 149 LCSP
Portugal Art. 71 Código dos Contratos Públicos
Nederland Art. 2.116 Aanbestedingswet 2012
België Art. 84, wet van 17 juni 2016
VK Procurement Act 2023, s. 19

Wat een opdrachtgever als verantwoording aanvaardt: een echte urenplanning per fase, een opgegeven kostprijs per uur, een aantoonbare efficiëntie zoals een gebouwtype dat u eerder deed of een bestaand BIM-sjabloon, en offertes van partners op briefpapier. Wat wordt afgewezen: kosten die niet kloppen. In juli 2025 vernietigde de Italiaanse Consiglio di Stato (uitspraak 5741/2025) de gunningsbesluiten in een ontwerpaanbesteding en liet de gebrekkige fasen overdoen, omdat de verantwoording van de winnaar overhead, opnames en winst meerekende binnen het beroepshonorarium dat het zelf onaantastbaar had verklaard.

In Duitsland gebruiken veel opdrachtgevers de HOAI-bandbreedte als maatstaf om te beslissen of ze deze controle uitvoeren. Een inschrijving ruim onder het Basishonorarsatz heeft dus een kant-en-klare uitleg nodig.

Tariefschalen en hun juridische status, per land

Duitsland: de HOAI als referentie, niet als wet

Op 4 juli 2019 oordeelde het Hof van Justitie van de EU (C-377/17) dat de bindende minimum- en maximumtarieven van de HOAI in strijd waren met de Dienstenrichtlijn. De HOAI 2021, van kracht voor contracten gesloten vanaf 1 januari 2021, veranderde dit:

  • Honoraria voor alle HOAI-diensten kunnen vrij worden overeengekomen. De tabellen geven nu "oriëntatie"-bandbreedtes, van het Basishonorarsatz tot een bovengrens (§ 2a HOAI).
  • Honorariumafspraken hoeven alleen in tekstvorm te worden vastgelegd, dus een e-mail kan volstaan, en ze kunnen na gunning worden gemaakt of gewijzigd (§ 7 HOAI).
  • Is er geen geldig honorarium afgesproken, dan geldt het Basishonorarsatz voor de basisdiensten.

In de praktijk ramen Duitse opdrachtgevers de opdrachtwaarde nog steeds met de HOAI. De meeste inschrijvers prijzen ten opzichte daarvan, als percentage boven of onder het Basishonorarsatz voor de juiste Honorarzone, en het honorarium stijgt nog steeds mee met de in aanmerking komende bouwkosten (§ 6 HOAI). De faseweging voor gebouwen in § 34 HOAI (LP1 2%, LP2 7%, LP3 15%, LP4 3%, LP5 25%, LP6 10%, LP7 4%, LP8 32%, LP9 2%) blijft de standaardmanier om een honorarium over fasen te verdelen, ook buiten Duitsland. Landspecifieke informatie over inschrijven: architectuuraanbestedingen in Duitsland.

Italië: de parametri leggen de basis, de Code legt 65% vast

Het DM van 17 juni 2016 (decreto parametri) geeft een formule op basis van de waarde van de werken, de gebouwcategorie, de complexiteit en de specifieke op te leveren stukken. De Code van 2023 (Allegato I.13) past de tabellen aan op de twee Italiaanse ontwerpniveaus: PFTE (technisch-economische haalbaarheid) en progetto esecutivo. Opdrachtgevers moeten deze waarden gebruiken om het aanbestedingsbedrag voor ontwerpdiensten vast te stellen. Het bedrag omvat honoraria plus spese e oneri accessori. De correttivo (d.lgs. 209/2024) voegde een toeslag van 10% voor BIM toe.

Onder € 140.000 mag bij een onderhandse gunning het parametri-honorarium met niet meer dan 20% worden verlaagd (art. 41(15-quater)). De Italiaanse wet op een billijke vergoeding (equo compenso, Legge 49/2023) ligt aan dit alles ten grondslag. In Italië is uw honorarium dus vooral een kwestie van welke stukken erin zitten en hoe diep u in de 35% snijdt, niet van een prijs vanaf nul opbouwen. Zie architectuuraanbestedingen in Italië.

Frankrijk: geen schaal, een vast bedrag op basis van drie factoren

Franse publieke ontwerpopdrachten volgen de vroegere loi MOP, nu opgenomen in Boek IV van de Code de la commande publique. Voor nieuwbouw is de mission de base (ESQ, APS/APD, PRO, ACT, VISA, DET, AOR) verplicht. Het honorarium is een vast bedrag (forfait). Het moet drie dingen weerspiegelen (R2432-6): de omvang van de opdracht, de complexiteit en de geraamde bouwkosten. Liggen de bouwkosten nog niet vast, dan is het honorarium voorlopig en wordt het definitief via een wijziging zodra de opdrachtgever het APD aanvaardt.

Er is geen officiële schaal. De onderhandelingsgids van de MIQCP geeft referentiepercentages van de bouwkosten, vermenigvuldigd met een complexiteitscoëfficiënt. De gids stelt dat de cijfers geen verplichtingen of normen zijn, maar veel opdrachtgevers gebruiken ze. Zie architectuuraanbestedingen in Frankrijk.

Spanje, Portugal, het Verenigd Koninkrijk, Nederland, België en Zwitserland

  • Spanje: geen officiële schaal. Het gewicht van het honorarium wordt begrensd door de regel dat kwaliteit minstens 51% van de score moet uitmaken bij architecten- en ingenieursdiensten (art. 145.4 en DA 41 LCSP).
  • Portugal: de oude instructies voor honoraria als percentage van de bouwkosten bij openbare werken zijn in 2008 ingetrokken. De projectfasen zijn nu vastgelegd in Portaria 255/2023 (programa base, estudo prévio, anteprojeto, projeto de execução, assistência técnica), die Portaria 701-H/2008 verving. Prijs de uren per fase zelf.
  • VK: tariefschalen werden afgeschaft na een onderzoek van de Monopolies and Mergers Commission in 1982, en later werden ook aanbevolen en indicatieve schalen ingetrokken. RIBA biedt nu een honorariumcalculator op basis van inzet, afgestemd op de fasen van het RIBA Plan of Work, niet op percentages. Het mededingingsrecht verbiedt het delen van prijzen met concurrenten.
  • België: de Europese Commissie veroordeelde in 2004 de aanbevolen minimumtarieven van de Orde van Architecten. Er is geen schaal.
  • Nederland: geen schaal. Opdrachtgevers beschrijven de omvang met de standaardtaakbeschrijving (DNR-STB 2014) onder de DNR 2011, wat honorariumaanbiedingen vergelijkbaar maakt.
  • Zwitserland: de prestatiebeschrijving SIA 102 is de referentie. De federale bouwconferentie (KBOB) publiceert aanbevelingen voor uurtarieven en honorariummodellen, maar die zijn niet bindend.

Een raming van onderop opbouwen

Een raming van onderop is het enige bedrag dat u kunt verdedigen bij een controle op een abnormaal lage prijs, en het enige dat laat zien of de opdracht geld oplevert.

Stap 1: Leg de omvang vast tegen het fasekader

Maak een lijst van alle stukken die de aanbesteding vraagt en koppel ze aan fasen. Gebruik het kader van de opdrachtgever, niet uw eigen kader.

Uw fase VK (RIBA 2020) Frankrijk (CCP) Duitsland (HOAI LP, weging § 34) Italië Portugal
Programma 0–1 Programme, études préliminaires LP1 (2%) DIP (door de opdrachtgever) Programa base
Schetsontwerp 2 ESQ, APS LP2 (7%) PFTE Estudo prévio
Voorlopig/definitief ontwerp en vergunning 3 APD, vergunningsdossier LP3 (15%) + LP4 (3%) PFTE Anteprojeto
Technisch ontwerp 4 PRO LP5 (25%) Progetto esecutivo Projeto de execução
Aanbesteding aannemer 4–5 ACT (AMT) LP6 (10%) + LP7 (4%) (opdrachtgever) (opdrachtgever)
Uitvoering 5 VISA, DET LP8 (32%) Direzione lavori (aparte dienst) Assistência técnica
Oplevering 6 AOR LP9 (2%) Collaudo (apart) —

Markeer alles buiten de standaardopdracht: opnames, BIM-management, duurzaamheidscertificering, kostenramingen, OPC (coördinatie op de bouwplaats) en extra ontwerpvarianten. Prijs deze apart of sluit ze schriftelijk uit.

Stap 2: Raam de uren per fase

Werk vanuit de urenregistratie van een vergelijkbaar eerder project, aangepast voor omvang en complexiteit. Voorbeeld: een schooluitbreiding van € 4,0 miljoen (excl. btw), nieuwbouw, volledige architectenopdracht.

Fase Uren Aandeel HOAI-weging
Programma 60 2% 2%
Schetsontwerp 380 11% 7%
Voorlopig/definitief ontwerp en vergunning 640 19% 18%
Technisch ontwerp 900 27% 25%
Aanbesteding aannemer 260 8% 14%
Uitvoering 1.050 31% 32%
Oplevering 100 3% 2%
Totaal 3.390 100% 100%

De HOAI-kolom is een controle, geen doel. Hier laat ze zien dat de aanbestedingsfase aan de lage kant lijkt. Controleer dus of u rekening hebt gehouden met het beantwoorden van vragen van aannemers en het beoordelen van hun inschrijvingen.

Stap 3: Bereken uw werkelijke kostprijs per uur

Deel de totale jaarlijkse kosten van het bureau (salarissen, sociale lasten, huur, software, verzekeringen, beroepsaansprakelijkheid) door de declarabele uren, niet door de betaalde uren.

  • Bureau van 8 mensen, jaarlijkse kosten € 720.000
  • Ongeveer 1.250 declarabele uren per persoon (ruwweg 75% van de betaalde tijd) = 10.000 uur
  • Kostprijs per declarabel uur: € 72
  • Plus 15% marge: € 83 per uur

Architectenhonorarium: 3.390 u × € 83 = € 281.370. Tel daar 7% risico-opslag bij voor extra overleggen, beoordelingsrondes van de opdrachtgever en vertraging in de planning: ongeveer € 301.000, of 7,5% van de bouwkosten.

Stap 4: Tel de partners erbij op en toets het totaal

Offertes van partners in het voorbeeld: constructie € 70.000, installaties € 95.000, kostendeskundige € 38.000, samen € 203.000. Tel een coördinatieopslag van 5% van de partnerhonoraria op (€ 10.150) voor de managementtijd van de penvoerder.

Teamtotaal: ongeveer € 514.000, of 12,9% van de bouwkosten.

Toets het nu:

  1. Aan de referentie: de HOAI-bandbreedte voor de juiste Honorarzone (Duitsland), de parametri-aanbestedingswaarde (Italië), het MIQCP-referentiepercentage × complexiteit (Frankrijk), of de gunningswaarden voor vergelijkbare gebouwen in de feed met lopende aanbestedingen en in gepubliceerde gunningsaankondigingen.
  2. Aan de aanbestedingswaarde: geeft de aankondiging een geraamde waarde, dan wint een inschrijving ver daarboven zelden. Een inschrijving ver daaronder lokt een controle op een abnormaal lage prijs uit.
  3. Aan de formule: bereken uw score bij uw bedrag en bij 5% en 10% lager, zoals in het voorbeeld hierboven.

Is het verschil tussen uw raming van onderop en de markt groot, dan is het antwoord vaak besluiten niet in te schrijven, niet korting geven.

Honoraria van partners en de verdeling van het honorarium

  • Haal vaste offertes op voordat u prijst. Partners moeten dezelfde omvang, fasen en uitgangspunten prijzen als u. Stuur ze uw fasetabel en de lijst met op te leveren stukken uit de aanbesteding.
  • Bepaal wie welk risico draagt. Is het honorarium voorlopig (Frankrijk) of gekoppeld aan de kosten (Duitsland), spreek dan af hoe verhogingen naar elke partner doorwerken.
  • Leg de verdeling vast in de samenwerkingsovereenkomst: aandelen in het honorarium per fase, termijnen voor het doorbetalen, hoe het aandeel van elke partij verandert bij een gewijzigde omvang, en wie boetes draagt. Bij een inschrijving als combinatie met hoofdelijke aansprakelijkheid wordt een te lage prijs van een partner uw probleem.
  • Breng coördinatie in rekening. Een multidisciplinair team leiden kost echte uren. Benoem de opslag in plaats van haar te verstoppen.

Meer over de opbouw van het team: penvoerder, combinatie of onderaanneming en een ingenieurspartner kiezen. Partnerbureaus vindt u in de gids met geverifieerde bureaus.

Bijkomende kosten en wat erin zit

Aanbestedingsstukken vragen meestal om een vast bedrag voor alles. Vermeld duidelijk wat het dekt:

  • Reizen naar de bouwplaats en overleggen met de opdrachtgever: aantal bezoeken per fase waarvan u uitgaat. Bij de bezoeken in de uitvoeringsfase lopen budgetten uit de hand.
  • Drukwerk, maquettes, renders, opnames, leges en rapporten van derden. Deze zijn vaak uitgesloten en worden het best als uitgesloten vermeld.
  • Overleggen: aantal overleggen met opdrachtgever, gebruikers en vergunningverleners waarvan u uitgaat.
  • Ontwerprondes: aantal variantenstudies en revisierondes per fase.

In Italië zitten de spese e oneri accessori al in het parametri-bedrag, dus ze komen er niet bij. Elders: laat het formulier niet toe dat u uitgangspunten vermeldt, zet ze dan in de notitie over het plan van aanpak.

Btw en de basis van grensoverschrijdend factureren

De meeste grensoverschrijdende B2B-diensten worden belast waar de afnemer is gevestigd, met verlegging. Architectuur is de belangrijkste uitzondering. Volgens de Europese btw-regels is "het opstellen van bouwtekeningen voor een gebouw of delen van een gebouw bestemd voor een bepaald perceel grond" een dienst die verband houdt met onroerend goed (Uitvoeringsverordening 282/2011, art. 31a). Die dienst wordt belast in het land waar het gebouw staat, ook als het nooit wordt gebouwd.

Wat dat betekent voor een grensoverschrijdende publieke opdracht:

  • Mogelijk moet u zich registreren voor de btw in het land van de locatie, tenzij dat land een binnenlandse verleggingsregeling toepast op niet daar gevestigde leveranciers. De praktijk verschilt, en overheidsinstanties zijn niet altijd voor de btw geregistreerd.
  • Inschrijfprijzen zijn normaal exclusief btw. Controleer het prijsformulier.
  • Neem zo nodig budget op voor een lokale belastingadviseur of fiscaal vertegenwoordiger. Vraag advies vóór u indient, niet na de gunning.

Voor locaties in het VK gelden vergelijkbare regels voor grondgebonden diensten onder de Britse btw; raadpleeg de richtlijnen van HMRC.

Inflatie en indexering

Een ontwerpopdracht voor een school kan vier of vijf jaar lopen. Zonder indexeringsclausule kan uw marge verdwijnen.

  • Italië: prijsherzieningsclausules zijn verplicht in de Code van 2023 (art. 60). Voor diensten geldt herziening als de kosten meer dan 5% veranderen, en 80% van het meerdere wordt vergoed.
  • Frankrijk: contracten moeten herzienbare prijzen hebben als de partijen grote economische risico's lopen (R2112-13). Ingenieurscontracten worden meestal geïndexeerd op de ING-index (ingénierie).
  • Duitsland: honoraria op basis van de HOAI stijgen mee met de in aanmerking komende bouwkosten, wat een deel van het honorarium beschermt. Delen op uurbasis hebben een aparte indexeringsclausule nodig.
  • Overal: staat de aanbesteding het toe, stel dan een clausule voor. Staat ze het niet toe, tel dan de verwachte inflatie op bij de latere fasen.

Controleer ook hoe een verlenging van de planning wordt betaald. Uren in de uitvoeringsfase over een langere planning zijn de meest voorkomende bron van verlies op publieke opdrachten.

Veelgemaakte fouten bij het prijzen

  1. Prijzen met een percentage uit het hoofd. "We rekenen altijd 8%" negeert de omvang, het gebouwtype, de formule en uw kostenbasis.
  2. Uren in de uitvoeringsfase schrappen om een bedrag te halen. De uitvoering is ongeveer een derde van het werk. Onderbezetting daar leidt tot claims, boetes en reputatieschade.
  3. Offertes van partners gebruiken die op een andere omvang zijn gebaseerd. Prijs op een gedeelde fasetabel, anders betekent het teamhonorarium niets.
  4. De formule negeren. Bij een proportionele formule met 20% prijsweging verandert een diepe korting zelden de rangorde.
  5. De Italiaanse korting op het deel verwarren met een korting op het totaal. Een korting van 20% op het deel van 35% is 7% van het totaal. Om de 10% totaalkorting van een concurrent te evenaren, hebt u ongeveer 29% op het deel nodig. Weet wat u weggeeft.
  6. Btw-registratie in het buitenland vergeten. Die kan de marge op een kleine opdracht wegvagen.
  7. Geen vastgelegde uitgangspunten. Staat in het plan van aanpak niet hoeveel overleggen en varianten u hebt meegenomen, dan krijgt u de extra niet betaald.
  8. Een "pitch"-ontwerp gratis leveren. In Frankrijk moet de vergoeding bij een ontwerpwedstrijd gelijk zijn aan de geraamde kosten van de gevraagde studies, min ten hoogste 20% (R2172-4). In Duitsland moeten opdrachtgevers die buiten een wedstrijd om ontwerpvoorstellen vragen een redelijke vergoeding betalen (§ 77(2) VgV). Controleer de regels voordat u werk weggeeft.

Kijk bij het selecteren van aanbestedingen eerst naar aankondigingen met een echte ontwerpopdracht en een opgegeven waarde. De TenderDesk-feed scoort aankondigingen op de mate waarin het om een echte ontwerpopdracht gaat. Zo hoeft u geen aanbestedingen te prijzen die het nooit waard waren.

Checklist

  • Lees de gunningscriteria: de weging van de prijs en de exacte prijsformule
  • Controleer op een vast prijsdeel (Italië 65/35, § 58(2) VgV, aanbestedingen onder art. 67(2))
  • Maak een lijst van alle op te leveren stukken en koppel ze aan het fasekader van de opdrachtgever
  • Markeer extra's (opnames, BIM, certificering, OPC, varianten) als apart geprijsd of uitgesloten
  • Raam de uren per fase op basis van eerdere urenregistraties
  • Vergelijk de faseverdeling met de wegingen van § 34 HOAI als controle
  • Bereken de kostprijs per declarabel uur en tel de marge erbij op
  • Tel een risico-opslag op (overleggen, beoordelingsrondes, planning)
  • Verzamel vaste offertes van partners op dezelfde omvang en fasetabel
  • Tel een coördinatieopslag voor de penvoerder op
  • Toets aan de nationale referentie (HOAI, parametri, MIQCP, eerdere gunningen)
  • Toets aan de geraamde opdrachtwaarde in de aankondiging
  • Bereken uw prijsscore bij drie honorariumniveaus
  • Bereid een verantwoording van één pagina voor, voor het geval van een vraag over een abnormaal lage prijs
  • Vermeld uitgangspunten: overleggen, bouwplaatsbezoeken, varianten, revisierondes
  • Bevestig de btw-behandeling en een eventuele buitenlandse btw-registratie
  • Stel indexering voor, of reken die in, bij meerjarige opdrachten
  • Leg de verdeling van het honorarium, de doorbetalingstermijnen en de risicoverdeling vast in de samenwerkingsovereenkomst

Veelgestelde vragen

Is de HOAI nog verplicht bij Duitse openbare aanbestedingen?

Nee. Sinds de HOAI 2021 op 1 januari 2021 in werking trad, kunnen honoraria vrij worden overeengekomen en zijn de tabellen alleen oriëntatiebandbreedtes. Opdrachtgevers gebruiken de HOAI nog wel om de opdrachtwaarde te ramen. Een inschrijving ruim onder het Basishonorarsatz leidt waarschijnlijk tot een controle op een abnormaal lage prijs onder § 60 VgV, dus een diepe korting moet worden verantwoord.

Mag ik onder de Italiaanse parametri inschrijven?

Alleen binnen grenzen. Bij ontwerpaanbestedingen van € 140.000 of meer ligt 65% van de op de parametri gebaseerde aanbestedingswaarde vast, en kunt u alleen op de resterende 35% korting geven. Bij onderhandse gunningen onder € 140.000 mag het honorarium met niet meer dan 20% worden verlaagd. Elke inschrijving kan nog steeds als abnormaal laag worden getoetst onder art. 110 van de Code van 2023.

Welke prijsweging is gebruikelijk bij architectuuraanbestedingen?

Er is geen vaste norm, maar ontwerpaanbestedingen laten kwaliteit meestal zwaarder wegen. Italië begrenst de prijsscore op 30% bij grotere ontwerpaanbestedingen, en Spanje eist dat kwaliteit minstens 51% weegt. Duitse procedures geven prijs vaak een klein gewicht. Bereken uw score altijd met de werkelijke formule in plaats van uit te gaan van aannames.

Moet ik een percentage van de bouwkosten of een vast bedrag offreren?

Volg het prijsformulier. Frankrijk werkt met een vast bedrag, dat voorlopig is tot het APD als de bouwkosten nog niet vastliggen. Duitsland koppelt het honorarium via de HOAI vaak aan de in aanmerking komende kosten. Elders is een vast bedrag per fase het gebruikelijkst. Welke vorm het ook is: bouw het op uit uren, en vermeld wat er gebeurt als het bouwbudget verandert.

Wie rekent btw als ik een gebouw in een ander EU-land ontwerp?

Ontwerp voor een bepaald perceel grond is een dienst die verband houdt met onroerend goed. Die wordt belast in het land waar het gebouw staat, niet waar u bent gevestigd. Afhankelijk van de regels in dat land moet u zich daar mogelijk voor de btw registreren, of draagt de opdrachtgever de btw zelf af. Vraag lokaal belastingadvies voordat u uw prijs indient.

Wat gebeurt er met mijn honorarium als het bouwbudget na de gunning stijgt?

Dat hangt af van het contract. In Frankrijk wordt het voorlopige forfait na het APD via een wijziging vastgesteld, op basis van de bevestigde bouwkosten. Bij contracten op basis van de HOAI volgt het honorarium de in aanmerking komende kosten. In Italië gelden herzieningsclausules als de kosten meer dan 5% veranderen. Zwijgt het contract, onderhandel dan over een wijziging voordat u het extra werk doet.

Bronnen

Honorarium bij architectuuraanbestedingen: zo prijst u · TenderDesk